SUN’IY INTELLEKTNING TERMINOLOGIK TARJIMA JARAYONIDA KOGNITIV VA SEMANTIK YONDASHUVLARI
https://doi.org/10.5281/zenodo.18035794
Kalit so‘zlar
sun’iy intellekt, kognitiv yondashuv, semantika, terminologik tarjima, neyron tarmoq, til modeli, ontologiya.Annotasiya
Ushbu maqolada sun’iy intellekt texnologiyalarining terminologik tarjima jarayonidagi kognitiv va semantik yondashuvlari tahlil qilinadi. Neyron tarmoqlar va katta til modellari misolida AI tizimlarining terminlarni kontekstual jihatdan aniqlash, semantik aloqalarni qayta ishlash va ma’no strukturasini kognitiv modellar orqali tushunish qobiliyati yoritilgan. Tadqiqotda kognitiv lingvistika, ramka semantikasi (frame semantics) va konseptual xaritalash nazariyalari asos qilib olingan. Muallif terminologik tarjimada muvaffaqiyat semantik moslik va kognitiv tushunish darajasiga bog‘liqligini asoslaydi.
Foydalanilgan adabiyotlar ro‘yhati
C. Fillmore, Frame Semantics. Linguistic Society of Korea., 1982
G.Lakoff, M. Johnson. Metaphors We Live By. University of Chicago Press., 1980
R. Langacker, Foundations of Cognitive Grammar. Stanford University Press., 1987
E. A. Nida, Toward a Science of Translating. Brill., 1964
J. Pustejovsky. The Generative Lexicon. MIT Press., 1995
A.Vaswani, Attention is All You Need. Advances in Neural Information Processing Systems., 2017
L.Venuti, The Translator’s Invisibility: A History of Translation. Routledge., 1995
