ZAMONAVIY LINGVISTIKADA GLOBALIZATSIYA
https://doi.org/10.5281/zenodo.20006487
Kalit so‘zlar
Globalizatsiya, lingvistika, til siyosati, lisoniy identiklik, ko‘p tillilik, tilni saqlash, til almashinuvi, madaniy identiklik, dominant tillar, lingvistik xilma-xillik, madaniyatlararo muloqot, til assimilyatsiyasiAnnotasiya
Zamonaviy lingvistika doirasida globalizatsiya jarayonlarining tillarga ko‘rsatayotgan ko‘p qirrali ta’siri ilmiy-nazariy jihatdan tahlil qilinadi. Xalqaro integratsiya, axborot-kommunikatsiya texnologiyalarining jadal rivoji hamda madaniyatlararo aloqalarning kengayishi natijasida tillar o‘rtasidagi o‘zaro ta’sir kuchayib borayotgani, bu esa ayrim tillarning funksional imkoniyatlarini kengaytirish bilan birga, kichik va kam qo‘llaniladigan tillarning iste’moldan chiqib ketish xavfini yuzaga keltirayotgani asoslab beriladi. Til siyosatining mohiyati, uning ijtimoiy-madaniy jarayonlarni tartibga solishdagi roli hamda milliy tillarni saqlash va rivojlantirishdagi ahamiyati zamonaviy lingvistik yondashuvlar asosida ochib beriladi. Maqolada lisoniy identiklik tushunchasi shaxs va jamiyat o‘zligini anglashning muhim komponenti sifatida ko‘rib chiqilib, global muhitda uning transformatsiyaga uchrashi masalalari tahlil etiladi. Dominant tillarning ustunligi, til assimilyatsiyasi, madaniy identifikatsiyaning zaiflashuvi kabi muammolar ilmiy asosda yoritilib, ularni bartaraf etishning samarali yo‘llari sifatida ko‘p tillilik siyosatini qo‘llab-quvvatlash, milliy tillarni ta’lim tizimida mustahkamlash hamda lingvistik xilma-xillikni asrashga qaratilgan strategiyalar taklif etiladi.
Foydalanilgan adabiyotlar ro‘yhati
Axmedov, O. Til siyosati va milliy tilni rivojlantirish masalalari. Toshkent: Ilm-Ziyo nashriyoti, 2018
Xasanova, L. Ko‘p tillilik va yoshlar til madaniyati. Buxoro: Buxoro universiteti nashriyoti, 2017
Oripova, G. Madaniy identiklik va lisoniy o‘zlik. Andijon: Andijon davlat universiteti nashriyoti, 2017
Islomova, D. Globalizatsiya sharoitida o‘zbek tilining o‘zligini saqlash. Samarqand: Samarqand universiteti nashriyoti, 2019
Abdurahmonova, N. O‘zbekistonning til siyosati va amaliyoti. Toshkent: Toshkent davlat nashriyoti, 2019
Qodirov, B. Lingvistik identiklik va madaniy meros. Toshkent: Ilmiy nashriyot, 2020
Tursunov, A. Raqamli muhitda o‘zbek tilining rivojlanish istiqbollari. Namangan: Namangan universiteti nashriyoti, 2020
Saidova, F. Globalizatsiya davrida til va madaniyat. Farg‘ona: Farg‘ona universiteti nashriyoti, 2021
Mirzaev, S. Dominant tillarning ta’siri va til assimilyatsiyasi. Qarshi: Qarshi davlat nashriyoti, 2018
Yusupov, R. O‘zbek tili va axborot-kommunikatsiya texnologiyalari. Toshkent: Ilm-Ziyo nashriyoti, 2021
